Đặc biệt trong tiếng nói hằng ngày, các dạng rút gọn rất quan trọng – ai cũng dùng chúng vì tiện.
Nếu bạn viết một lá thư trang trọng, thì tốt hơn nên dùng dạng đầy đủ. Rút gọn trong tiếng Anh không phải là cách Nữ hoàng Elizabeth II nói trong các bài phát biểu trước quốc dân, nhưng trong giao tiếp thông thường thì nó xuất hiện hằng ngày.

Xem thêm: Phỏng vấn độc quyền của Speakingo với Nữ hoàng Elizabeth 😉
Dạng rút gọn là gì?
Một cái tên khá buồn cười theo tôi. Thực ra chỉ là dùng dấu nháy đơn (‘) thay cho vài chữ cái của một từ.
Kiểu rút gọn này chủ yếu được dùng với các từ to be và to have.
Rút gọn trong tiếng Anh: to be
Ví dụ, to be được rút gọn như sau:
- hình thức trang trọng I am được thay bằng cách nói thông thường I’m, còn ở phủ định: I am not → I’m not
- you are → you’re, còn ở phủ định you aren’t
- he is → he’s, còn ở phủ định he isn’t
- she is → she’s, còn ở phủ định she isn’t
- it is → it’s, còn ở phủ định it isn’t
- we are → we’re, còn ở phủ định we aren’t
- you are → you’re, còn ở phủ định you aren’t
- they are → they’re, còn ở phủ định they aren’t
Vì vậy ta thường nghe: I’m happy. She’s happy. They aren’t happy v.v…
Trong câu hỏi, ngược lại, ta luôn dùng dạng đầy đủ: Is he happy? Are they sad?

Hãy chú ý rằng dạng rút gọn it’s (“it is”) trông rất giống với its, tức là “của nó”, ví dụ: This is its spaceship = Đây là tàu vũ trụ của nó (một sinh vật ngoài hành tinh không rõ giới tính). Hai từ này chỉ khác nhau ở dấu nháy đơn (‘).
Với các ngôi còn lại thì sẽ không có vấn đề này. Về chuyện ai có gì (“nắm giữ” gì), xem thêm ở bài viết về một phần ngữ pháp nghe khá đáng sợ của tiếng Anh: tính từ sở hữu (sắp ra mắt).
Ở thì quá khứ, is chuyển thành was. Câu khẳng định sẽ không rút gọn (I was happy) và câu hỏi cũng vậy (Was she happy?). Nhưng câu phủ định thì có: He wasn’t happy.
Còn are ở quá khứ chuyển thành were, nên tương tự ta có: You were happy. Were they happy? Còn ở phủ định thì rút gọn thành: We weren’t happy.
Ở tương lai, đó sẽ là will, và ta rút gọn thành ‘ll. I will marry her = I’ll marry her.

Rút gọn trong tiếng Anh: to have got
Cách rút gọn cũng tương tự với to have (got):
- hình thức trang trọng I have (got) được thay bằng cách nói thông thường I’ve (got), còn ở phủ định I haven’t (got)
- you have (got) → you’ve (got), còn ở phủ định you haven’t (got)
- he has (got) → he’s (got), còn ở phủ định he hasn’t (got)
- she has (got) → she’s (got), còn ở phủ định she hasn’t (got)
- it has (got) → it’s (got), còn ở phủ định it hasn’t (got)
- we have (got) → we’ve (got), còn ở phủ định we haven’t (got)
- you have (got) → you’ve (got), còn ở phủ định you haven’t (got)
- they have (got) → they’ve (got), còn ở phủ định they haven’t (got)
Got không có nghĩa gì thêm và là tùy chọn, vì vậy nó được đặt trong ngoặc.
He, she, it thay vì have dùng has, nên các dạng rút gọn cũng hơi khác. Ở đây cũng cần chú ý, vì ở ngôi thứ ba số ít, dạng rút gọn của to be và to have trông hoàn toàn giống nhau: he’s có thể có nghĩa là cả he has = anh ấy/cậu ấy có và he is = anh ấy/cậu ấy là.
Rút gọn trong tiếng Anh đặc biệt thường gặp với từ have khi nó không còn đơn thuần mang nghĩa “có”, mà “thăng cấp” thành động từ phụ (sắp ra mắt) (auxiliary verb – những từ ở đây không có nghĩa riêng mà chỉ cho biết chúng ta đang dùng thì nào) trong các thì hiện tại hoàn thành. Xem thêm về chủ đề này trong bài viết về các thì hoàn thành.

Rút gọn trong tiếng Anh: các dạng rút gọn khác
Một từ khác cũng thường được rút gọn là would (“would”/“sẽ” trong một số cấu trúc):
- I would like to see her = I’d like to see her (Tôi muốn gặp cô ấy)
Bạn sẽ gặp nó thường xuyên trong mệnh đề điều kiện loại 2 conditionals.
Đôi khi ta cũng gặp dạng rút gọn của had (đã có) thành ‘d.
- I’d seen her before = I had seen her before (Tôi đã từng gặp cô ấy trước đó).
Ngoài ngữ cảnh thì past perfect đã nói ở trên, trước đây dạng rút gọn này cũng từng được dùng trong simple past, nhưng ngày nay “I’d a car” nghe khá lạ, nên tôi không khuyên dùng.

Cần lưu ý rằng ‘d có thể là dạng rút gọn của cả had lẫn would.
Dạng rút gọn trong văn học và thơ ca
Trong thơ hoặc lời bài hát, ta có thể gặp các dạng rút gọn để giữ nhịp điệu của văn bản, chẳng hạn:
- imprisoned=imprison’d,
- every=ev’ry,
- finger licking-finger lickin’
Dạng rút gọn theo kiểu lóng
Đúng vậy. Rút gọn trong tiếng Anh không nhất thiết phải đúng ngữ pháp hay nghe hay về mặt ngôn ngữ. Một số dạng rút gọn chạm tới mức lóng. Chúng có thể tạo cho lời nói của ta một chút sắc thái mang màu sắc của tiếng Anh đường phố, hoặc ít nhất cho thấy ta thuộc tầng lớp lao động. Ví dụ như:
- I want to – I wanna
- I am going to – I’m gonna
- I will not do it – I ain’t gonna do it / I’m not gonna do it
- There is no beer – There ain’t no beer
- I don’t know – I dunno.
- Give me my beer! – Gimmie my beer!
- I have got to brush my teeth – I gotta brush my teeth.
Chữ viết tắt, tức acronym
Nói chung người Anh rất thích rút gọn từ ngữ. Nhất là trong công việc, bạn sẽ thường nghe những chữ viết tắt mà ngay cả một người Anh khác ngoài ngành đó cũng khó hiểu.
Về chữ viết tắt, cũng như trong tiếng Việt, rất khó có quy tắc cố định. Đôi khi người ta đọc cả từ, đôi khi chỉ đọc từng chữ cái. Có lúc viết tắt từ chữ cái đầu, có lúc từ âm tiết, v.v.

Chữ viết tắt đặc biệt phổ biến trên Internet. Đó sẽ là những chữ sau:
- BTW – By the Way – tiện thể
- FYI – For your information – để bạn biết
- ROTL – Rolling on the floor laughing – lăn lộn trên sàn vì cười
- WTF? – What the Fuck? – chuyện quái quỷ gì vậy?
- ASAP – As soon as possible – càng sớm càng tốt (thường được phát âm là ay es ay pi, dù đôi khi cũng gặp cách đọc asap)

Những chữ viết tắt hài hước
Chữ viết tắt cũng là một chủ đề tốt để đùa vui.
Ví dụ, trên trang tiếng Anh Jokes4Us có thể tìm thấy khá nhiều chữ viết tắt hài hước, chẳng hạn:
- B.I.T.C.H.= Boys, I’m Taking Charge Here! (Danh từ bitch nghĩa là “chó cái”, trong tiếng Anh cũng có thể dùng theo nghĩa đen lẫn nghĩa bóng. Ở đây lại được diễn giải thành “Các cậu, tôi sẽ nắm quyền ở đây!”)
- D.I.E.T. = Did I Eat That? (“Tôi vừa ăn nó à?”)
- L.A.D.Y. G.A.G.A. = Like All Damaged Youths, Great At Getting Attention (Giống như mọi đứa trẻ hư hỏng khác, rất giỏi thu hút sự chú ý)
- P.O.O.R. = Passing Over Opportunities Repeatedly (Tính từ poor nghĩa là nghèo, ở đây được triển khai thành “Bỏ qua mọi cơ hội, hết lần này đến lần khác…”)
- P.M.S. = Psychotic Mood Shift (PMS là hội chứng tiền kinh nguyệt, cũng là chữ viết tắt của Premenstrual Syndrome, nhưng ở đây được diễn giải thành “Sự thay đổi tâm trạng loạn trí”) 🙂

Bài tập về dạng rút gọn
Vì các dạng rút gọn chủ yếu được dùng trong lời nói, không có gì ngạc nhiên khi bạn sẽ gặp rất nhiều chúng trong khóa học tiếng Anh online Speakingo!
Khóa học tiếng Anh online hiện đại và hiệu quả này dựa 100% vào hội thoại. Bằng cách lặp lại những câu đúng, bạn sẽ tự nhiên tiếp thu mọi cấu trúc ngữ pháp và học một cách thoải mái những từ tiếng Anh quan trọng nhất.
Tuy nhiên, tốt nhất là bạn hãy tự mình kiểm tra điều đó — tuần đầu tiên dùng thử hoàn toàn miễn phí!
Hãy thử miễn phí khóa học tiếng Anh online Speakingo!
Tiếng Anh không tự học được!
Còn bạn nghĩ gì về những dạng rút gọn này? Hãy viết trong phần bình luận xem bạn “rút gọn” thế nào nhé!
Nếu bài viết này giúp mọi thứ sáng tỏ hơn một chút, hãy chia sẻ với bạn bè nhé!